Tiroid Kanseri Tanısı Konulduğunda Ameliyat Acil midir?

Tiroid kanseri tanısını duyan kişilerin çoğu, ameliyatın hemen yapılması gerektiğini düşünerek telaşlanır. Tiroid kanserlerinin büyük bölümünde ameliyat acil bir girişim değildir. Tanıdan ameliyata kadar geçen birkaç hafta, hastalığın gidişini değiştirmez ve hazırlıkların eksiksiz tamamlanmasına olanak verir. Bu süre boyunca boyun ayrıntılı biçimde taranır, ses telleri gerektiğinde değerlendirilir ve genel hazırlık tamamlanır. Kuralın dışında kalan tablolar da vardır; hızlı büyüyen, ses kısıklığı yapan ya da soluk yoluna bası oluşturan kitlelerde takvim belirgin biçimde öne alınır. Bu yazıda bekleme süresinde nelerin planlandığını ve kararın hangi bulgularla değiştiğini anlatıyorum.

Tanıdan Ameliyata Kadar Geçen Sürede Neler Planlanır?

Tanıdan ameliyata kadar geçen sürede boyun haritalaması, ses tellerinin değerlendirilmesi ve ameliyat öncesi genel hazırlık planlanır. İlk adımda biyopsi sonucu görüntüleme bulgularıyla birlikte yeniden okunur. Ardından bezin her iki yarısı ve çevredeki lenf alanları ayrıntılı biçimde taranır. Tiroid hormon düzeyleri olağan sınırların dışındaysa ameliyattan önce düzeltilir. Kalsiyum ve D vitamini değerleri de aynı dönemde ölçülür. Kan sulandırıcı kullanan kişilerde ilaç düzeni yeniden ayarlanır. Eşlik eden kalp ve akciğer hastalıkları ilgili bölümlerle birlikte değerlendirilir. Bu adımların tamamı çoğunlukla birkaç hafta içinde bitirilir. Tiroid kanseri sayfasında sürecin bütününü baştan sona anlattım.

Ameliyat Öncesi Boyun Lenf Bezleri Nasıl Haritalanır?

Ameliyat öncesi boyun lenf bezleri, deneyimli bir radyoloji uzmanının yaptığı ayrıntılı boyun ultrasonografisi ile haritalanır. İnceleme yalnız tiroid bezini değil, boynun orta ve yan bölümlerini de kapsar. Her bölge numaralanmış alanlara ayrılarak tek tek taranır. Bezin büyüklüğü, şekli, içindeki yapının silinip silinmediği ve kanlanma düzeni değerlendirilir. Kuşkulu görünen bezlerden ameliyattan önce iğne ile örnek alınır. Alınan örnekte tiroglobulin ölçümü de yapılabilir. Tutulum doğrulanırsa o bölgedeki bezlerin temizliği ameliyat planına eklenir. Bu haritalama, ikinci bir ameliyat gereksinimini belirgin biçimde azaltır.

Ses Tellerinin Ameliyattan Önce İncelenmesi Hangi Durumda İstenir?

Ses tellerinin ameliyattan önce incelenmesini, sesinde değişiklik tarifleyen ve daha önce boyun ameliyatı geçirmiş kişilerde isterim. Büyük, sert ve çevre dokuya ilişen tümörlerde de aynı yolu izlerim. İnceleme ince bir kamera ile birkaç dakikada yapılır. Tellerin hareketi soluk alıp verme ve konuşma sırasında izlenir. Ameliyattan önce saptanan bir kısıtlılık, ameliyat planını doğrudan etkiler. Aynı kayıt, ameliyattan sonraki değerlendirme için de karşılaştırma zemini oluşturur. Bu nedenle inceleme sonucunu ayrıntılı biçimde dosyaya geçiririm. Yakınması olmayan ve ilk kez ameliyat olacak kişilerde ise inceleme her zaman gerekmez.

Hızlı Büyüyen ve Ses Kısıklığı Yapan Kitlede Zamanlama Nasıl Değişir?

Hızlı büyüyen ve ses kısıklığı yapan bir kitlede zamanlama belirgin biçimde kısalır. Haftalar içinde boyut değiştiren bir kitle, çevre dokuyla ilişkiye girme eğilimini gösterir. Ses kısıklığının eklenmesi, tümörün ses tellerini çalıştıran sinire ilişmiş olabileceğini düşündürür. Yutma güçlüğü ve nefes darlığı tabloya katılırsa değerlendirme aynı gün içinde yapılır. Bu kişilerde inceleme dizisi kısaltılır ve gerekli görüntülemeler ardışık biçimde tamamlanır. Ameliyat takvimi de en yakın uygun güne alınır. Soluk yoluna bası bulunan kişilerde girişim öncelikli olarak ele alınır. Anaplastik tiroid kanseri sayfasında hızlı seyreden tabloyu ayrıca ele aldım.

Ameliyat Sonrası Patoloji Sonucu Tedavi Planını Nasıl Yönlendirir?

Ameliyat sonrası patoloji sonucu, tümörün türünü, boyutunu, odak sayısını ve çevre dokuyla ilişkisini bildirerek tedavi planını yönlendirir. Rapor ayrıca çıkarılan lenf bezlerinin kaçında tutulum bulunduğunu yazar. Bu bilgiler bir arada okunduğunda hastalığın evresi ortaya çıkar. Evre, radyoaktif iyot tedavisinin gerekip gerekmediğini belirleyen ilk ölçüttür. Hormon ilacının hangi düzeyde kullanılacağı da aynı rapora göre ayarlanır. İzlem aralıkları ve istenecek testler yine bu sonuçla belirlenir. Raporu çok yönlü değerlendirme toplantısında birlikte ele alırız. Sonucu hastama sade bir dille, satır satır açıklarım. Papiller tiroid kanseri sayfasında raporda geçen ölçütleri tek tek açıkladım.