Kızılırmak Mah. 1450. Sok. No:13, Çukurambar / Ankara 0312 911 77 77
Sağlık Rehberi

Yağ Nekrozu Kanserle Karışır mı?

Yağ nekrozu görüntülemede meme kanserine benzeyebilir. Hangi olaylardan sonra çıktığını, mamografi ve ultrason bulgularını, biyopsi kararını anlattım.

Memede yapılan bir girişimden ya da darbeden sonra ortaya çıkan sertlikler çoğu kez kaygı yaratır. Yağ nekrozu görüntüleme bulgularıyla meme kanserine benzeyebilir ve bu nedenle ayırıcı tanıda dikkat ister. Benzerliğin nedeni, ölen yağ hücrelerinin çevresinde oluşan sert bağ dokusu ve kireçlenmelerdir. Öykü doğru alındığında ve görüntüleme dikkatle okunduğunda ayrım çoğu olguda yapılabilir. Bu yazıda yağ nekrozunun hangi durumlardan sonra çıktığını, görüntülemedeki görünümünü ve biyopsinin ne zaman gerektiğini anlatıyorum.

Yağ Nekrozu Hangi Olaylardan Sonra Ortaya Çıkar?

Yağ nekrozu, memeye gelen darbelerden, cerrahi girişimlerden ve ışın tedavisinden sonra ortaya çıkar. Kemer sıkışması ya da düşme gibi künt darbeler sık rastlanan nedenlerdendir. Kişi çoğu kez darbeyi anımsamaz. Meme küçültme ve onarım ameliyatlarından sonra da görülür. Doku aktarımıyla yapılan onarımlarda sıklığı artar. Biyopsi yapılan bölgede küçük bir odak olarak gelişebilir. Yağ dokusunun kanlanması bozulduğunda hücreler ölür ve yerini bağ dokusu alır. Bu süreç haftalar içinde yerleşir. Öyküde bu olayların zamanını ayrıntılı biçimde sorarım.

Yağ Nekrozu Mamografide Hangi Görünümü Verir?

Yağ nekrozu mamografide yağ içerikli ince duvarlı bir kist görünümü verir. Bu görünüm tanı yönünden oldukça değerlidir. Kistin çevresinde kabuk biçiminde kireçlenme gelişebilir. Kabuk biçimli kireçlenme iyi huylu yapıyı düşündürür. Kimi olguda ise düzensiz sınırlı, ışınsal uzantılı bir yoğunluk görülür. Bu görünüm kötü huylu bir kitleden ayrılamayabilir. İnce ve dağınık kireçlenmeler de kuşku uyandırır. Eski filmlerle karşılaştırma bu noktada belirleyici olur. Yağ nekrozu sayfasında görüntüleme bulgularını ayrıntılı biçimde sıraladım.

Ultrasonda Yağ Nekrozunu Düşündüren Bulgular Nelerdir?

Ultrasonda yağ nekrozunu düşündüren bulgular, içi sıvı ve yağ karışımı olan boşluklar ile ince perdelerdir. Bu boşluklar zamanla küçülür ve içerikleri koyulaşır. Kimi olguda kitle görünümünde sert bir odak saptanır. Odak ses dalgasını geçirmediğinde arkasında gölge oluşturur. Gölge veren düzensiz odaklar kötü huylu kitleleri andırır. Renkli inceleme yapıldığında yağ nekrozu odağında kanlanma beklenmez. Kanlanmanın belirgin olması araştırmayı genişletir. Bulguyu darbe ya da ameliyat bölgesiyle birlikte değerlendiririm. Kuşkulu olgularda meme MR görüntülemesi eklenir.

Işın Tedavisinden Sonra Gelişen Sertlik Yağ Nekrozu Olabilir mi?

Işın tedavisinden sonra gelişen sertlik yağ nekrozuna bağlı olabilir ve bu durumla sık karşılaşırım. Işın alan dokuda küçük damarlar zamanla daralır. Kanlanması azalan yağ dokusu bölgesel olarak ölür. Ortaya çıkan sertlik ameliyat izinin çevresinde yerleşir. Elle muayenede bu sertlik yerine sabitlenmiş gibi duyulur. Kişi tedavinin yinelediğini düşünerek kaygılanır. Ayrımı yapmak için önceki görüntülemelerle karşılaştırma yaparım. Boyutu değişmeyen ve zamanla küçülen odaklar izlenir. Meme kanserinin belirtileri sayfasında hangi bulguların beklemeden başvuru gerektirdiğini yazdım.

Yağ Nekrozu Zamanla Küçülmezse Biyopsi Gerekir mi?

Yağ nekrozu düşünülen bir odak zamanla küçülmezse biyopsi gerekir. İzlem sırasında odak büyürse beklemeyi sürdürmem. Görüntüleme bulguları kuşku taşıyorsa doğrudan örnekleme isterim. Biyopsi ultrason eşliğinde ve yerel uyuşturma altında yapılır. Alınan örnekte yağ hücrelerinin yıkımı ve iltihabi hücreler görülür. Sonuç kötü huylu hücre içermiyorsa izlem sürdürülür. Görüntüleme ile doku sonucu birbirini tutmuyorsa örneklemeyi yineletirim. Ele gelen sertlik kişiyi rahatsız ediyorsa çıkarılması gündeme gelebilir. Erken tanının önemi sayfasında bu yaklaşımın gerekçesini anlattım.

Tıbbi inceleme: · Yayımlanma:

Yağ nekrozu kendiliğinden geçer mi?
Yağ nekrozu odaklarının bir bölümü zamanla küçülür ve silinir. Kimi olguda ise sert bir odak olarak yerinde kalır. Küçülmeyen odaklarda örnekleme gündeme gelir.
Yağ nekrozu bölgesinde ağrı ne kadar sürer?
Erken dönemde bölgede hassasiyet ve ağrı görülebilir. Zamanla ağrı azalır ve yerini ağrısız bir sertlik alır. Artan ağrıda ek bir neden araştırılır.
Yağ nekrozu memede iz bırakır mı?
İyileşme sürecinde bölgede bağ dokusu gelişir. Bu doku deride çukurlaşmaya yol açabilir. Çukurlaşma zamanla azalsa da tümüyle kaybolmayabilir.
Yağ nekrozu ileride kanser gelişimine zemin hazırlar mı?
Yağ nekrozu iyi huylu bir doku yanıtıdır ve kötü huylu bir hastalığa dönüşmez. Görüntülemede kanseri andırması ise ayrı bir konudur. Bu benzerlik nedeniyle ayırıcı tanı dikkatle yapılır.
Yağ nekrozu mamografide kireçlenme olarak görülür mü?
Odağın çevresinde kabuk biçiminde kireçlenme gelişebilir. Bu görünüm iyi huylu yapıyı düşündürür. İnce ve dağınık kireçlenmelerde ise ek inceleme isterim.
Memeye darbe aldıktan sonra ne kadar sürede sertlik oluşur?
Sertlik çoğunlukla darbeden haftalar sonra belirginleşir. Bu gecikme nedeniyle kişi darbeyi anımsamayabilir. Öyküyü ayrıntılı sorarak bu bağlantıyı kurmaya çalışırım.
Yağ nekrozu biyopsi sonrası oluşabilir mi?
Biyopsi yapılan bölgede küçük bir odak gelişebilir. Bu odak genellikle sınırlı kalır ve zamanla küçülür. Kontrol görüntülemelerinde işlem yerini ayrıca not ederim.
Ameliyat sonrası oluşan sertlik yağ nekrozu mudur?
Ameliyat bölgesindeki sertliklerin bir bölümü yağ nekrozuna bağlıdır. Nedbe dokusu da benzer bir sertlik yaratır. Ayrımı görüntüleme ve izlem birlikte yapar.
Yağ nekrozu ultrasonda nasıl görünür?
Ultrasonda içi sıvı ve yağ karışımı olan boşluklar görülür. Boşluk içinde ince perdeler bulunabilir. Kimi olguda gölge veren sert bir odak saptanır.
Yağ nekrozu odağının çıkarılması hangi durumda düşünülür?
Odakların çoğunda ameliyat gerekmez. Büyüyen, ağrı veren ya da tanısı netleşmeyen odaklarda çıkarma gündeme gelir. Kararı görüntüleme ve doku sonucuna bakarak veririm.
Işın tedavisi sonrası sertlik ne zaman incelenmelidir?
Işın alan memede gelişen sertlik önce önceki görüntülemelerle karşılaştırılır. Boyutu artan ya da görünümü değişen odaklarda örnekleme yapılır. Değişmeyen odaklar izlemle sürdürülür.
Yağ nekrozu meme MR görüntülemesinde ayırt edilebilir mi?
MR görüntülemesi yağ içeriğini göstererek tanıya katkı verir. Kimi olguda ise bulgular kötü huylu kitlelerden ayrılamaz. Bu durumda doku örneklemesi istenir.

Kaynakça

Bu içerik, aşağıdaki uluslararası otoriter tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.

  1. National Cancer Institute (NCI)
  2. World Health Organization (WHO) — Cancer
  3. PubMed — Surgical oncology
  4. StatPearls (NCBI Bookshelf) — Surgical Oncology