Kızılırmak Mah. 1450. Sok. No:13, Çukurambar / Ankara 0312 911 77 77
Sağlık Rehberi

Granülomatöz Mastit Tekrar Eder mi?

Granülomatöz mastit yineleyebilir. İzlemin kaç yıl sürdüğünü, yinelemenin muayenede nasıl yakalandığını ve cerrahinin ne zaman gündeme geldiğini anlattım.

Granülomatöz mastit tedavisi tamamlanan kişilerin merak ettiği konu, hastalığın yeniden ortaya çıkıp çıkmayacağıdır. Granülomatöz mastit yineleyebilen bir hastalıktır ve bu nedenle tedavi bittikten sonra izlem sürdürülür. Yinelemelerin çoğu ilk iki yıl içinde görülür. Hastalığın seyri kişiden kişiye değişir, kimi olguda tek bir dönemle sınırlı kalır. Bu yazıda izlemin ne kadar sürdürüleceğini, yinelemenin nasıl yakalandığını ve sık yineleyen olgularda cerrahinin yerini anlatıyorum.

Granülomatöz Mastitte İzlem Kaç Yıl Sürdürülmelidir?

Granülomatöz mastitte izlem, tedavinin bitiminden sonra en az iki yıl sürdürülmelidir. İlk yıl içinde kontrolleri üç ayda bir yapmayı yeğliyorum. İkinci yılda bulgu yoksa aralığı altı aya çıkarırım. Her kontrolde her iki memeyi ve koltuk altını elle muayene ederim. Gerektiğinde ultrasonografi ile dokuyu karşılaştırmalı olarak değerlendiririm. İzlem süresi hastalığın ilk tablosunun ağırlığına göre uzatılır. Geniş tutulum gösteren ve uzun süreli ilaç kullanan kişilerde izlemi daha uzun tutuyorum. İzlem bitince kişinin olağan meme sağlığı takvimine dönmesini istiyorum. Granülomatöz mastit sayfasında hastalığın gidişini genel çerçevesiyle aktardım.

Yineleme Aynı Memenin Farklı Bölgesinde Olabilir mi?

Yineleme aynı memenin farklı bir bölgesinde ortaya çıkabilir ve bu durumla sık karşılaşırım. Hastalık tek bir odağa bağlı değildir, meme dokusunun bütününü ilgilendirir. Bu nedenle iyileşen bölgenin dışında yeni bir sertlik belirebilir. Karşı memede tutulum daha seyrek görülür, ancak olanaksız değildir. Kontrollerde yalnız eski bölgeye değil, iki memenin tamamına bakarım. Yeni odak çoğu kez ilk tablodan daha sınırlı kalır. Erken yakalanan bir odak ilaç tedavisiyle geriler. Geç kalınan odaklarda ise iltihap deri altına ilerleyip akıntılı bir ağız oluşturabilir. Bu yüzden yeni fark edilen her sertliği kontrol gününü beklemeden bildirmenizi istiyorum.

Yineleme Belirtileri Hangi Muayene Bulgularıyla Yakalanır?

Yineleme belirtileri, memede yeni beliren sertlik ve deride kızarıklık gibi muayene bulgularıyla yakalanır. Muayenede sertliğin yeri, boyutu ve kıvamı kaydedilir. Deride kızarıklık, ısı artışı ve gerginlik iltihabın canlandığını gösterir. Meme başında içe çekilme ya da deride portakal kabuğu görünümü ayrıca değerlendirilir. Koltuk altındaki lenf bezlerinin büyümesi de tabloya eşlik edebilir. Kişinin kendi anlattığı ağrı, zonklama ve dolgunluk duygusu muayene kadar değerlidir. Bulguları önceki kontrolün kayıtlarıyla karşılaştırırım. Kuşku duyduğum durumda ultrasonografiyi aynı gün yaptırırım. Görüntülemede yeni bir odak saptanırsa gerekirse iğne örneklemesi yinelenir.

Yeniden Emzirme Dönemine Girmek Hastalığı Uyandırır mı?

Yeniden emzirme dönemine girmek hastalığı uyandırabilir, ancak bu durum her kişide görülmez. Gebelik ve emzirme, meme dokusunda belirgin hormonal değişiklik yaratır. Süt salgısının artması iltihabi yanıtı tetikleyebilir. Bu nedenle yeni gebelik düşünen kişilerle önceden konuşmayı yeğliyorum. Gebelik hastalığın yinelemesi korkusuyla ertelenmemelidir. Emzirme dönemine giren kişilerde kontrol aralığını kısaltırım. Memede tıkanıklık gelişmemesi için sütün düzenli boşaltılmasını öneriyorum. Yakınma başladığında beklemeden başvurulmasını istiyorum. Emzirme dönemi mastiti sayfasında bu dönemin ayrı sorunlarını anlattım.

Sık Yineleyen Olgularda Cerrahi Seçenek Nasıl Değerlendirilir?

Sık yineleyen olgularda cerrahi seçenek, ilaç tedavisinin yetersiz kaldığı durumlarda değerlendirilir. Cerrahi ilk basamak tedavi değildir ve aceleyle uygulanmaz. Hastalıklı dokunun çıkarılması yinelemeyi tümüyle önlemez. Bu nedenle ameliyat kararını iltihabın durulduğu bir dönemde veririm. İltihap etkinken yapılan girişim yara iyileşmesini güçleştirir. Çıkarılacak dokunun sınırını görüntüleme eşliğinde belirlerim. Meme biçiminin korunmasına özen gösteririm. Akıntılı ağızların ve içi boşalmış kanalların temizlenmesi çoğu kez yakınmayı hafifletir. Granülomatöz mastit tedavisi sayfasında tedavi basamaklarını sırasıyla anlattım.

Tıbbi inceleme: · Yayımlanma:

Granülomatöz mastit yineledikten sonra tedavi baştan mı başlar?
Yineleyen tabloda tedavi ilk dönemdeki gibi planlanır, ancak süre ve ilaç düzeni yanıta göre değişir. Önceki tedaviye verilen yanıt yeni planın temelini oluşturur. Yinelemenin sınırlı kaldığı olgularda daha kısa bir tedavi yeterli olabilir.
Granülomatöz mastit yinelemesi ilk tablodan daha ağır mı seyreder?
Yinelemelerin çoğu ilk tablodan daha sınırlı kalır. Erken yakalanan odaklar ilaç tedavisiyle geriler. Geç kalınan olgularda ise deri altına ilerleme görülebilir.
Granülomatöz mastit izleminde hangi görüntüleme kullanılır?
İzlemde ilk yöntem ultrasonografidir. Doku değişikliklerini ışın kullanmadan gösterir ve karşılaştırmaya elverişlidir. Gerekli görülen olgularda mamografi ve meme MR görüntülemesi eklenir.
Granülomatöz mastit yinelemesini önlemek için ne yapılabilir?
Sigara kullanımını bırakmak ve kiloyu denetim altında tutmak yardımcı olur. İlaç tedavisini yarım bırakmamak yinelemeyi azaltır. Kontrollere düzenli gelmek ise erken yakalamayı sağlar.
Granülomatöz mastit tedavisi bittikten sonra doğum yapılabilir mi?
Tedavisi tamamlanan kişilerde gebelik ertelenmez. Gebelik planlandığında kontrol aralığını kısaltırım. Emzirme döneminde memenin düzenli boşaltılmasını isterim.
Granülomatöz mastit sonrası memede kalıcı sertlik olur mu?
İyileşen bölgede bağ dokusuna bağlı bir sertlik kalabilir. Bu sertlik zamanla yumuşar ve küçülür. Kalıcı sertliği yeni bir odaktan ayırmak için önceki görüntülemelerle karşılaştırırım.
Granülomatöz mastit yinelemesi kontrol dışında nasıl fark edilir?
Kendi memesini tanıyan kişi yeni bir sertliği erken ayırt eder. Ayda bir kez elle muayene yapmanızı öneriyorum. Kızarıklık, ağrı ya da akıntı başladığında kontrol gününü beklemeden başvurmanızı isterim.
Granülomatöz mastit ameliyatı yinelemeyi tümüyle önler mi?
Cerrahi hastalığın nedenini ortadan kaldırmaz. Bu nedenle ameliyattan sonra da yineleme görülebilir. İzlem ameliyatın ardından da sürdürülür.
Granülomatöz mastitte izlem sırasında hangi yakınmalar bildirilmelidir?
Yeni beliren sertlik, artan ağrı ve deride kızarıklık beklemeden bildirilmelidir. Meme başından gelen akıntı da aynı kapsamdadır. Ateş eşlik ediyorsa aynı gün başvurmanızı isterim.
Granülomatöz mastitte kilo değişimi hastalığı etkiler mi?
Hızlı kilo artışı hormon dengesini değiştirdiği için tabloyu ağırlaştırabilir. İlaç tedavisi sırasında kilo artışı sık görülür. Beslenme düzenini bu dönemde birlikte gözden geçiririm.
Granülomatöz mastit yinelediğinde biyopsi yeniden yapılır mı?
Görüntüleme bulguları eski tabloyla uyumluysa biyopsiyi her yinelemede tekrarlamam. Yeni odağın görünümü farklıysa örneklemeyi yineletirim. Kuşkulu bulgularda doku tanısını yeniden isterim.
Granülomatöz mastitte izlem bitince ne yapılır?
İzlem süresi dolduğunda kişi olağan meme sağlığı takvimine döner. Yaşına uygun tarama düzeni sürdürülür. Yeni bir yakınma çıktığında beklemeden başvurulmasını isterim.

Kaynakça

Bu içerik, aşağıdaki uluslararası otoriter tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.

  1. MedlinePlus — Breast Diseases
  2. PubMed — Benign breast disease
  3. StatPearls (NCBI Bookshelf) — Benign Breast Disease
  4. National Cancer Institute (NCI) — Breast Changes