Tiroid Hastalığında Lahana ve Brokoli Yenir mi?

Tiroid hastalığı bulunan kişilerin sıkça sorduğu konulardan biri, lahana ve brokolinin sofradan kaldırılıp kaldırılmayacağıdır. Turpgil sebzeler olağan miktarda ve pişirilerek tüketildiğinde tiroid hastalığında sakınca doğurmaz. Bu sebzelerin tiroid üzerindeki etkisi ancak çiğ ve çok büyük miktarlarda tüketildiğinde belirginleşir. İyot alımı yeterli olan kişilerde etkinin günlük yaşamdaki karşılığı görülmez. Bu yazıda etkinin kaynağını, pişirmenin rolünü, güvenli tüketim ölçüsünü, soya ürünlerini ve beslenme değişince testlerin nasıl izlendiğini anlatıyorum.

Turpgillerin Tiroid Hormon Üretimini Etkileyen Bileşeni Nedir?

Turpgillerin tiroid hormon üretimini etkileyen bileşeni, bu sebzelerin doğal yapısında bulunan kükürtlü maddelerdir. Bu maddeler bitkinin kendini koruması için ürettiği yapılardır. Sebze doğrandığında ya da çiğnendiğinde hücre içinde bir enzimle parçalanır. Parçalanma sonunda ortaya çıkan bileşiklerin bir bölümü tiroid bezine iyot girişini yavaşlatır. İyot girişi yavaşladığında hormon üretimi bir miktar düşer. Bu etkinin ortaya çıkması için gereken miktar, günlük beslenmede alınandan çok daha yüksektir. Lahana, brokoli, karnabahar, turp ve şalgam aynı bitki ailesinde yer alır. Aynı ailede yer almaları benzer bileşikleri taşıdıklarını gösterir. İyot alımı yeterli olan kişilerde bu bileşiklerin etkisi bez tarafından karşılanır. Tiroid hastalıkları nelerdir sayfasında guatrın nedenlerini ayrıntılı biçimde ele aldım.

Pişirme Bu Sebzelerin Tiroid Üzerindeki Etkisini Azaltır mı?

Pişirme, sebzelerin tiroid üzerindeki etkisini belirgin biçimde azaltır. Isı, parçalanmayı yürüten enzimi bozar ve etkin bileşiklerin oluşumunu engeller. Haşlama sırasında bu maddelerin bir bölümü suya geçer. Haşlama suyunun dökülmesi etkiyi daha da düşürür. Buharda pişirme de benzer bir azalma sağlar. Kısa süreli soteleme ise etkiyi daha az düşürür. Çiğ tüketilen turp ve roka gibi sebzelerde ise madde olduğu gibi kalır. Yeşil detoks içeceklerinde büyük miktarda çiğ yaprak kullanıldığı için bunları ayrı tutarım. Günde bardaklarca çiğ lahana suyu içilmesini doğru bulmuyorum. Pişmiş olarak tabağa giren olağan porsiyonlar için böyle bir kısıtlama gerekmez.

Günde Ne Kadar Turpgil Tüketimi Sakıncasız Sayılır?

Günde bir ya da iki porsiyon kadar pişmiş turpgil tüketimi sakıncasız sayılır. Bu miktar dengeli beslenmenin olağan bir parçasıdır. Turpgiller lif, vitamin ve koruyucu bileşikler bakımından değerli sebzelerdir. Bu sebzelerin bağırsak düzenine katkısını da önemli buluyorum. Bu nedenle sofradan tümüyle çıkarılmasını gerekli görmüyorum. Sakınca, aynı sebzenin çiğ olarak ve günlerce aşırı miktarda tüketilmesinde doğar. İyot alımı yetersiz olan kişilerde eşik daha aşağı iner. Bu kişilerde önce iyot alımını düzeltmeyi yeğliyorum. Tiroid bezi çıkarılmış ve dışarıdan hormon alan kişilerde bu sebzelerin üretim üzerindeki etkisi zaten geçersiz kalır. Beslenmeyi tek bir besin üzerine kurmamalarını hastalarıma özellikle söylüyorum.

Soya Ürünleri Tiroid Hormon İlacının Emilimini Düşürür mü?

Soya ürünleri, tiroid hormon ilacının bağırsaktan emilimini düşürür. Bu etki soya sütü, tofu ve soya içeren takviyelerde görülür. Hazır gıdalarda kullanılan soya proteini de aynı etkiyi taşır. Emilim azaldığında kandaki hormon düzeyi beklenenin altında kalır. Bu durum ilaç dozunun gereksiz yere yükseltilmesine yol açar. Soya tüketen kişilerde ilaçla arada birkaç saat bırakılmasını isterim. Bebek maması olarak soya bazlı ürün kullanılan durumlarda izlemi sıklaştırırım. Ceviz, lif tozu ve kepek de benzer biçimde emilimi azaltır. Soya ile ilaç arası düzenlendiğinde değerler çoğunlukla kendiliğinden düzelir. Tiroid hastalıkları ve cerrahisi sayfasında izlem düzenini açıkladım.

Beslenme Değiştirildiğinde Tiroid Testleri Hangi Aralıkla İzlenir?

Beslenme değiştirildiğinde tiroid testleri, yaklaşık altı hafta sonra yapılan bir ölçümle izlenir. Bu süre kandaki hormon düzeyinin yeni düzene oturması için gerekir. Erken verilen tahlil geçici bir görüntü yansıtır. Bu görüntüye bakarak yapılan doz değişikliği sonradan geri alınır. Beslenme düzeninde köklü bir değişiklik yapılmadıysa ek tahlil istemem. Kilo verme sürecine giren kişilerde ise doz gereksinimi değişebilir. Bitkisel beslenmeye geçen kişilerde iyot alımını ayrıca sorgularım. Lif miktarı belirgin biçimde artırıldığında ilaç emilimi azalabilir. Bu nedenle beslenme değişikliğini hekiminize bildirmenizi istiyorum. Tiroid hastalıkları ve kilo ilişkisi sayfasında bu konuyu ayrıca ele aldım.