Tiroid Sintigrafisi Neden Çekilir?
Tiroid sintigrafisi bezin işlevini gösterir ve nodülün fazla hormon üretip üretmediğini ortaya koyar. Sıcak ve soğuk nodül ayrımını anlattım.
Tiroid sintigrafisi, bezin çalışma biçimini gösteren bir görüntüleme yöntemidir. Bu inceleme, kan testinde TSH düşük bulunan kişilerde nodülün fazla hormon üretip üretmediğini anlamak için çekilir. Ultrason bezin yapısını gösterir, sintigrafi ise işlevini ortaya koyar. İki inceleme birbirinin yerini tutmaz ve çoğu kez birlikte değerlendirilir. Bu yazıda sıcak ve soğuk nodül ayrımını, çekim öncesi hazırlığı ve sonuca göre izlenen yolu anlatıyorum.
Sıcak Nodül ile Soğuk Nodül Ayrımı Neyi Gösterir?
Sıcak nodül ile soğuk nodül ayrımı, nodülün hormon üretimine katılıp katılmadığını gösterir. Sintigrafide kullanılan işaretli madde tiroid dokusunda tutulur. Fazla çalışan nodül bu maddeyi çevresindeki dokudan daha yoğun tutar. Görüntüde koyu bir odak olarak belirir ve sıcak nodül adını alır. Hormon üretimine katılmayan nodül ise maddeyi tutmaz. Bu nodül görüntüde boşluk gibi görünür ve soğuk nodül olarak tanımlanır. Kötü huyluluk kuşkusu soğuk nodüllerde daha yüksektir. Soğuk olması tek başına kötü huylu anlamına gelmez; bu nodüllerin büyük bölümü iyi huyludur. Tiroid görüntüleme ve tetkikler sayfasında incelemelerin sırasını anlattım.
Sintigrafi Hangi TSH Düzeyinde Anlamlı Bilgi Verir?
Sintigrafi, TSH düzeyi baskılanmış olan kişilerde anlamlı bilgi verir. TSH olağan sınırlar içindeyse bez zaten dengede çalışıyor demektir. Böyle bir durumda çekilen sintigrafi kararı değiştirmez. Bu nedenle nodül saptanan herkese sintigrafi istemem. İlk aşamada kan testi ile ultrasonu birlikte isterim. TSH düşük bulunduğunda sintigrafinin sırası gelir. TSH yüksek bulunan kişilerde ise bezin yetersiz çalışması araştırılır. Tiroid hormonları ve fonksiyon testleri sayfasında bu değerlerin nasıl okunduğunu anlattım.
Çekim Öncesi İyotlu Gıda ve Kontrast Maddeden Ne Kadar Kaçınılır?
Çekim öncesi iyotlu gıdalardan ve kontrast maddeden belirli bir süre kaçınılır. Dışarıdan alınan iyot bezi doldurur ve işaretli maddenin tutulmasını azaltır. Bu durumda görüntü sönük çıkar ve yorumlanamaz. Bilgisayarlı tomografide damardan verilen kontrast madde bol iyot taşır. Böyle bir inceleme yapılmışsa sintigrafi ileri bir tarihe ertelenir. Deniz ürünleri ve yosun içeren gıdalar da iyot yükü verir. Tiroid hormonu ilacı kullananlarda ilacın kesilip kesilmeyeceğine kişiye göre karar veririm. Kullandığınız bütün ilaçları çekim öncesinde bildirmenizi istiyorum.
Gebelik ve Emzirme Döneminde Sintigrafi Neden Ertelenir?
Gebelik ve emzirme döneminde sintigrafi, bebeğin ışın yükünden korunması için ertelenir. Kullanılan işaretli madde kan yoluyla bebeğe geçebilir. Bebeğin tiroid bezi anne karnında belirli bir dönemden sonra iyot tutmaya başlar. Bu nedenle gebelikte bu inceleme yapılmaz. Gebelik kuşkusu varsa çekimden önce test isterim. Emziren kişilerde madde süte geçtiği için emzirmeye belirli bir süre ara verilir. Süreyi kullanılan maddenin türüne göre belirlerim. Gebelikte nodül değerlendirmesi ultrason ve kan testiyle sürdürülür.
Sıcak Nodül Saptandığında Tedavi Seçenekleri Nasıl Sıralanır?
Sıcak nodül saptandığında tedavi seçenekleri ilaç tedavisi, radyoaktif iyot ve cerrahi olarak sıralanır. İlaç tedavisi hormon üretimini baskılar ve yakınmaları hızla azaltır. Bu tedavi nodülü ortadan kaldırmaz, yalnız etkisini dengeler. Radyoaktif iyot, fazla çalışan dokuyu seçerek küçültür. Bu seçenek gebelik planlayanlarda ve emzirenlerde uygun görülmez. Cerrahi, nodül büyükse, baskı bulgusu varsa ya da kuşkulu özellikler taşıyorsa öne çıkar. Seçimi kişinin yaşına, nodülün boyutuna ve eşlik eden hastalıklara göre yaparım. Tiroid sintigrafisi sayfasında çekimin nasıl yapıldığını ayrıntılı biçimde anlattım.
Tıbbi inceleme: Prof. Dr. Hakan Mersin · Yayımlanma:
Sık sorulan sorular
Tiroid sintigrafisi zararlı mıdır?
Tiroid sintigrafisi çekimi ne kadar sürer?
Sintigrafiden sonra çevredeki kişilerden uzak durmak gerekir mi?
Sintigrafi nodülün kanser olup olmadığını gösterir mi?
Ultrason varken sintigrafi neden ayrıca istenir?
Sintigrafi öncesinde hangi ilaçlar sorun çıkarır?
Çekim sırasında damardan madde verilmesi ağrı verir mi?
Sıcak nodülden biyopsi alınır mı?
Sintigrafide bezin hiç görülmemesi ne anlama gelir?
Radyoaktif iyot tedavisinden sonra sintigrafi yinelenir mi?
Çocuklarda tiroid sintigrafisi çekilebilir mi?
Çekim öncesi iyotlu gıdalardan ne kadar süre uzak durulur?
Kaynakça
Bu içerik, aşağıdaki uluslararası otoriter tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.