Yutma Güçlüğü Tiroid Kaynaklı Olabilir mi?
Büyüyen tiroid bezi yemek borusuna baskı yaparak yutma güçlüğü yapabilir. Bası ile boğazda yumru hissinin nasıl ayrıldığını anlattım.
Yutma güçlüğü tiroid kaynaklı olabilir. Büyüyen bir tiroid bezi yemek borusuna baskı yaparak katı gıdaların geçişini güçleştirir. Bu tabloda güçlük çoğunlukla yavaş ilerler ve önce katı gıdalarda duyulur. Boğazda yumru hissi ise her zaman bası anlamına gelmez. Bu yazıda basının nasıl oluştuğunu, iki tablonun nasıl ayrıldığını ve hangi görüntülemenin istendiğini anlatıyorum.
Büyüyen Tiroid Bezi Yemek Borusuna Nasıl Baskı Yapar?
Büyüyen tiroid bezi, yemek borusu ile soluk borusunun yerleştiği dar boyun bölmesinde yer kapladığı için baskı yapar. Boyun bölgesinde bu yapılar kas ve kıkırdak arasında sıkışık biçimde durur. Bez öne doğru büyüdüğünde deri altında şişlik görülür. Arkaya ve yanlara doğru büyüdüğünde ise yemek borusunu iter. Bu yönde büyüme dışarıdan bakıldığında fark edilmeyebilir. Nodüllerin boyutu kadar yerleşimi de baskı yapıp yapmayacağını belirler. Yemek borusu esnek bir yapıdır ve bir ölçüde sıkışmaya dayanır. Bu nedenle yakınma çoğunlukla bez belirgin biçimde büyüdükten sonra ortaya çıkar.
Katı Gıdada Takılma ile Boğazda Yumru Hissi Nasıl Ayrılır?
Katı gıdada takılma ile boğazda yumru hissi, yakınmanın yemek yerken artıp artmamasına bakılarak ayrılır. Bası kaynaklı güçlükte lokma göğüs kemiğinin arkasında takılır. Kişi suyla yardım ederek lokmayı geçirir. Boğazda yumru hissinde ise yutma işlemi gerçekte aksamaz. Bu his çoğunlukla boş yutkunmada belirginleşir ve yemek yerken azalır. Yumru hissi kas gerginliği, mide kaynaklı yanma ve kaygı durumlarında sık görülür. Bası kaynaklı güçlük zamanla ilerlerken yumru hissi dalgalanır. Ayrımı muayene ve görüntüleme ile netleştiririm.
Göğüs Kafesine Uzanan Guatr Hangi Görüntülemeyle Gösterilir?
Göğüs kafesine uzanan guatr, bilgisayarlı tomografi ile gösterilir. Ultrasonografi köprücük kemiğinin altında kalan bölümü göremez. Ses dalgaları kemik engelini aşamaz. Tomografi bezin göğüs boşluğuna ne kadar indiğini ortaya koyar. İnceleme ayrıca soluk borusunun ne ölçüde itildiğini ve daraldığını gösterir. Damardan kontrast madde verilmesi gerekirse bunu sintigrafi planına göre düzenlerim. Manyetik rezonans incelemesi de bu bölgeyi gösterir ve ışın kullanmaz. Tiroid görüntüleme ve tetkikler sayfasında hangi incelemenin ne zaman istendiğini anlattım.
Yutma Güçlüğüne Ses Kısıklığı Eklenirse Neden Öncelikli İncelenir?
Yutma güçlüğüne ses kısıklığı eklenirse tablo öncelikli olarak incelenir. Ses tellerini çalıştıran sinir tiroid bezinin hemen arkasından geçer. Bu sinirin baskı altında kalması ya da zedelenmesi sesi değiştirir. Uzun süren ve giderek artan ses kısıklığı ayrıca araştırılır. Değerlendirmede ses tellerinin hareketine bakılır. Bulgu, bezin çevre dokularla ilişkisi konusunda bilgi verir. Ses kısıklığına hızlı büyüme ve boyunda sertleşme eklenirse inceleme öne alınır. Tiroid hastalıklarının belirtileri sayfasında hangi bulguların beklemeden değerlendirilmesi gerektiğini anlattım.
Baskı Giderildikten Sonra Yutma Şikâyeti Ne Zaman Düzelir?
Baskı giderildikten sonra yutma şikâyeti çoğu kişide birkaç hafta içinde düzelir. Ameliyattan hemen sonra boğazda gerginlik ve yutkunurken ağrı duyulur. Bu yakınma ameliyat sırasında kullanılan solunum borusuna ve doku ödemine bağlıdır. Ödem gerileyince yutma belirgin biçimde rahatlar. Yara dokusunun olgunlaşması birkaç ay sürer. Bu dönemde boyun hareketlerinde gerginlik duyulabilir. Ameliyat izine uygulanan hafif germe hareketleri bu gerginliği azaltır. Tiroid hastalıkları ve cerrahisi sayfasında ameliyat sonrası dönemi ayrıntılı biçimde anlattım.
Tıbbi inceleme: Prof. Dr. Hakan Mersin · Yayımlanma: · Son güncelleme:
Sık sorulan sorular
Yutma güçlüğünde ilk olarak hangi inceleme istenir?
Küçük bir tiroid nodülü yutma güçlüğü yapar mı?
Boğazda yumru hissi tiroid dışı nedenlerle olur mu?
Tiroid kaynaklı yutma güçlüğü ameliyat gerektirir mi?
Göğüs kafesine uzanan guatr nasıl ameliyat edilir?
Tiroid kaynaklı yutma güçlüğü ilaçla düzelir mi?
Ameliyattan sonra yutma güçlüğü yeniden ortaya çıkar mı?
Yatarken artan nefes darlığı neyi gösterir?
Tiroid kaynaklı yutma güçlüğünde beslenme nasıl düzenlenir?
Yutma güçlüğüne kilo kaybı eklenirse ne düşünülür?
Soluk borusunun daralması nasıl anlaşılır?
Tiroid ameliyatı öncesinde ses tellerinin değerlendirilmesi gerekir mi?
Kaynakça
Bu içerik, aşağıdaki uluslararası otoriter tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.