Meme Kanserinde Damar İnvazyonu Ne Demektir?
Damar invazyonu, tümör hücrelerinin küçük damar ve lenf kanallarında görülmesidir. Nasıl saptandığını ve ek tedavi kararına etkisini anlattım.
Patoloji raporunda damar invazyonu satırını gören hastalarım, bunu hastalığın kana karıştığı biçiminde anlar. Damar invazyonu, tümör hücrelerinin tümörün çevresindeki küçük damar ve lenf kanallarının içinde görülmesi demektir. Bu bulgu hastalığın yayılma eğilimini gösteren bir işarettir, yayılımın gerçekleştiğini kanıtlamaz. Raporda yer alan bu satırı tek başına değil, tümörün boyutu, derecesi ve lenf bezi durumuyla birlikte okuyorum. Bu yazıda bulgunun nasıl saptandığını, raporda hangi ifadelerle yazıldığını, bekçi lenf bezi sonucuyla nasıl birleştirildiğini ve ek tedavi kararını nasıl etkilediğini anlatıyorum.
Tümör Hücresinin Damar ve Lenf Kanalına Girmesi Nasıl Saptanır?
Tümör hücresinin damar ve lenf kanalına girmesi, çıkarılan doku örneğinin mikroskop altında incelenmesiyle saptanır. Patoloji uzmanı, tümörün çevresindeki ince kanalların içinde hücre topluluğu arar. Kanalın içindeki hücrelerin duvara yapışık durması bulgunun gerçek olduğunu destekler. Doku işlenirken oluşan büzüşme, hücreleri kanal içinde duruyormuş gibi gösterebilir. Bu yanılgıyı ayırt etmek için kanalın iç yüzeyini boyayan özel incelemeler kullanılır. Boyama, damar ve lenf kanallarının duvarını belirginleştirir. Bulgu çoğunlukla tümörün ana kitlesinin hemen çevresinde aranır. Kitleden uzakta görülen benzer görünümler daha dikkatli değerlendirilir. İnceleme küçük bir iğne örneğinde yapıldığında bulgunun görülmemesi kesin bir sonuç sağlamaz.
Damar İnvazyonu Patoloji Raporunda Hangi İfadelerle Belirtilir?
Damar invazyonu patoloji raporunda çoğunlukla lenfovasküler invazyon başlığıyla belirtilir. Raporda bu satırın karşısına var ya da yok biçiminde bir yanıt yazılır. Kimi raporlarda kan damarı ile lenf kanalı ayrı ayrı bildirilir. Belirsiz kalınan durumlarda kuşkulu ifadesi kullanılır ve ek boyama istenir. Bu satırı okurken tümörün boyutunu ve lenf bezi durumunu birlikte değerlendiririm. Raporda satırın hiç bulunmaması, incelemenin yapılmadığı anlamına gelebilir. Böyle bir durumda patoloji uzmanından raporun tamamlanmasını isterim. Hastalarım bu başlığı çoğu kez damarlara yayılmış hastalık gibi anlar. Meme kanseri sayfasında rapordaki başlıkların tedaviye nasıl yansıdığını genel çerçevesiyle ele aldım.
Damar İnvazyonu Bekçi Lenf Bezi Sonucuyla Birlikte Nasıl Yorumlanır?
Damar invazyonu, bekçi lenf bezi sonucuyla birlikte okunduğunda hastalığın yayılma eğilimi hakkında daha bütün bir bilgi verir. Bekçi lenf bezi, memeden çıkan lenf sıvısının ilk uğradığı bezdir. Bu bezde tümör hücresi bulunması hastalığın koltuk altına ulaştığını gösterir. Damar invazyonu bulunan ve bekçi bezi temiz çıkan hastalarda izlemi daha dikkatli yürütürüm. İki bulgunun da olumlu çıkması ek tedavi gereksinimini belirginleştirir. Buna karşılık bekçi bezi tutulumu bulunan her hastada damar invazyonu görülmez. İki bulgu aynı süreci farklı basamaklardan gösterir. Bu nedenle raporda ikisini yan yana okuyup hastama birlikte açıklıyorum. Tümör konseyi görüşmesinde de bu iki satır birlikte tartışılır.
Damar İnvazyonu Bulunmaması Yayılım Olmadığını Gösterir mi?
Damar invazyonu bulunmaması, hastalığın hiçbir biçimde yayılmadığını göstermez. İnceleme yalnız çıkarılan dokudan alınan kesitlerde yapılır ve tümörün her noktası görülemez. Kesitler arasında kalan bir alanda bulgu bulunabilir. Ayrıca hücreler kan dolaşımına girip incelemede iz bırakmadan uzaklaşmış olabilir. Bu nedenle olumsuz sonucu bir güvence olarak sunmuyorum. Değerlendirmede evre, derece ve alıcı durumu birlikte okunur. İzlem takvimini bu başlıkların tümünü hesaba katarak kuruyorum. Damar invazyonu bulunmayan hastalarda da kontroller aynı düzenle sürdürülür. Erken tanının önemi sayfasında izlemin neden eksiksiz sürdürüldüğünü anlattım.
Damar İnvazyonu Saptanırsa Ek Tedavi Kararı Değişir mi?
Damar invazyonu saptanırsa ek tedavi kararı çoğu hastada değişir. Bu bulgu, tümörün yayılma eğiliminin belirgin olduğunu gösteren başlıklardan biridir. Küçük ve lenf bezi temiz tümörlerde bile kemoterapi seçeneğini gündeme getirebilir. Koruyucu ameliyattan sonra uygulanan ışın tedavisinin kapsamını da genişletebilir. Hormon alıcısı olumlu hastalarda doku üzerinden yapılan çok genli inceleme kararı netleştirir. Kararı tek bir satıra dayandırmıyor, raporun tamamını okuyorum. Hastanın yaşı, eşlik eden hastalıkları ve tedaviyi taşıyabilme durumu da hesaba katılır. Bütün bu başlıkları tümör konseyinde birlikte değerlendiriyoruz. Meme kanseri türleri sayfasında alt tiplerin tedavi seçimini nasıl ayrıştırdığını anlattım.
Tıbbi inceleme: Prof. Dr. Hakan Mersin · Yayımlanma:
Sık sorulan sorular
Lenfovasküler invazyon ile lenf bezi tutulumu aynı şey midir?
Damar invazyonu iğne biyopsisinde saptanabilir mi?
Damar invazyonu evreyi yükseltir mi?
Damar invazyonu bulunan hastada koltuk altı ameliyatı genişletilir mi?
Kanal içinde kalmış hastalıkta damar invazyonu görülür mü?
Damar invazyonu raporda kuşkulu yazılırsa ne yapılır?
Damar invazyonu ışın tedavisi kararını etkiler mi?
Damar invazyonu bulunan hastada izlem sıklaşır mı?
Perinöral invazyon damar invazyonuyla aynı mıdır?
Ameliyat öncesi ilaç tedavisinden sonra damar invazyonu değerlendirilir mi?
Damar invazyonu bulgusu ikinci bir patoloji görüşüyle doğrulanabilir mi?
Damar invazyonu tümörün alt tipiyle ilişkili midir?
Kaynakça
Bu içerik, aşağıdaki uluslararası otoriter tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.